استفاده از نسل جدید فیتاز و تاثیر آن در کاهش هزینه های تولید تخم مرغ

بعد از انرژی و پروتئین ، فسفر سومین ماده مغذی گران قیمت در تغذیه جوجه های گوشتی است. 

فسفر یک عنصر ضروری است که در ساخت استخوان ، ترکیب پوسته تخم مرغ و متابولیسم انرژی دخالت می کند.

بخشی از این فسفر از منابع گیاهی تامین می شود که حدود 70-60 درصد از این منبع فسفر برای طیور تخمگذار قابل دسترس نیست.

و حدود 20-15 درصد از فسفر با منشا معدنی (مثل دی کلسیم فسفات) هم برای طیور قابل دسترس نمی باشد.

فسفر هضم نشده ضمن عبور از دستگاه گوارش طیور ، از طریق مدفوع دفع می شود. و مشکلات آلودگی محیط زیستی و آب های سطحی را ایجاد می کند.

همچنین با توجه به بالارفتن قیمت دی کلیسیم فسفات ، کاربرد آنزیم فیتاز می تواند ارزیابی اقتصادی موثری را در این ارتباط ایجاد نماید.

این در حالی است که عملکرد طیور به صورت مطلوب حفظ می شود.

علاوه بر کاهش آلودگی محیط زیست ، کاهش هزینه تمام شده جیره با حفظ عملکرد طیور در حد مطلوب از خواص افزودن آنزیم فیتاز به جیره های غذایی طیور است.

آنزیم فیتاز ، قابلیت هضم و دسترسی فسفر را از منابع گیاهی ، برای طیور فراهم می کند.

به همین دلیل منابع معدنی فسفر که باید به جیره غذایی اضافه شود کاهش می یابد.

فیتات یکی از منابع فسفر در گیاهان مختلف است که این فرم از فسفر به وسیله طیور قابل دسترسی نیست.

علاوه بر این فیتات به موادمغذی مختلف مانند کلسیم ، انرژی و اسیدهای آمینه متصل می شود.

اتصال فیتات به مواد مغذی فوق مانع هضم و دسترسی مواد می شود.

نسل جدید فیتاز حداقل 20% عملکرد بالاتری را در آزادسازی فسفر ، انرژی و اسیدهای آمینه از منابع مختلف حاوی فیتات دارند.

پتانسیل بالاتر نسل جدید فیتاز باعث شده است که تولیدکنندگان بتوانند مقادیر بیشتری از دی کلیسیم فسفات و منابع انرژی و پروتئین افزودنی به جیره را صرفه جویی نمایند.

این سودمندی موجب صرفه جویی اقتصادی خوبی در تولید تخم مرغ و هزینه های مربوط به مدیریت محیط زیست می شود.

درمقایسات انجام گرفته بین نسل جدید فیتاز (با منشا ای-کولای) و فیتازهای با منشا قارچی ، مشخص گردیده است که نسل جدید فیتازها در مقابل آنزیم پروتئاز ترشح شده در بدن حیوان بسیار مقاوم ترند.

ضمن آنکه در محدوده وسیع تری از pH دستگاه گوارش قادر به حفظ عملکرد خود هستند.  

پتانسیل نسل جدید آنزیم فیتاز

پتانسیل نسل جدید فیتاز ( با منشاء E-Coli ) در آزادسازی فسفر فیتاته در یک آزمایش که در دانشگاه آبورن انجام گرفت مشخص شد.

در این آزمایش کلیه پارامترهای تولیدی مرغان تخمگذار تغذیه شده با جیره های فیتاز نسل جدید که جیره غذایی آنها حاوی 0.11% فسفر قابل دسترس بود .

با جیره بدون فیتاز که حاوی 0.36% فسفر قابل دسترس بود مقایسه گردید.

در جیره نسل جدید فیتاز ، تولید تخم مرغ ، وزن تخم مرغ و وزن توده تخم مرغ (Egg Mass ) مشابه گروه شاهد بود در حالیکه ضریب تبدیل در گروه مصرف کننده فیتاز نسل جدید حدود 0.5% بهبود یافت .

همچنین مقدار دفع فسفر در جیره دریافت کننده فیتاز نسل جدید به میزان 55% کاهش یافت.

مهندس سودابه پرهیزکار :کارشناس ارشد علوم دامی-دانشگاه تهران