اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی

دسترسی سریع مطالب

مروری بر بیماری کانیبالیسم (خودخوری)


کانیبالیسم رفتار تهاجمی در پرندگان به خصوص پرندگان سبک ( مرغان تخمگذار ) است که در همه سنین ، همه نژادها و در هر دو جنسیت دیده می شود ، ولی میزان بروز آن متفاوت است.

پرندگان به واسطه عمل نوک زدن به جستجوی خوراک و حمام کردن می پردازند .

در شرایط پرورش ماکیان بخصوص  در قفس زمینه ارضا این دو رفتار وجود ندارد ، به همین دلیل به تدریج پرندگان به سمت نوک زدن به یکدیگر می روند .

و در نظریه دوم بیان میشود که چون در قفس پر ریخته شده موجود نمی باشد

که بتواند مرغ مصرف نماید این سبب می شود که مرغ پر را از بدن پرندگان دیگر بکند و بخورد.

کانیبالیسم معمولا به چهار شکل زیر در گله ها دیده می شود.

۱ – نوک زدن به مقعد

این رفتار در مرغ هایی تخمگذار که تولید بالایی دارند بیشتر دیده می شود.

در مواردی ممکن است مقعد در زمان خروج تخم مرغ آسیب ببیند و خونریزی نماید

و یا بدلیل عدم تناسب و رشد دستگاه تولید مثلی به خارج از مقعد کشیده شده که این موضوع سبب تحریک مرغان به نوک زدن و گسترش عارضه می شود.

این نوع رفتار تهاجمی از هفته بیستم به بعد دیده می شود.

۲- نوک زدن به ناخن ها 

این رفتار در جوجه های کوچک که به دلایلی مانند کمبود دان خوری ، دور بودن دان خوری از منابع حرارتی و … از دریافت دان محرومند بیشتر دیده می شود ،

بدین صورت که جوجه آغاز به بستر خواری می کند و ممکن است همراه بستر به ناخن سایر جوجه ها نیز نوک بزند

و آنها را زخمی کند که همین جراحت باعث افزایش این عارضه در گله میگردد.

۳ – خوردن پر 

این شکل از عارضه را د گله هایی که در گیر انگل خارجی و یا دچار کمبود عناصر معدنی هستند مشاهده می شود . 

۴- نوک زدن به سر 

این شکل از عارضه بدلیل وجود زخم بر روی تاج و ریش و یا وجود لکه ی خون بر روی پرهای ناحیه سر دیده می شود.

کانی بالیسم حاصل سلسله عوامل ژنتیکی ، بیوشیمیای ، مدیریتی و استرس زا است که در ذیل به شرح این عوامل می پردازیم .

دلایل شیوع بیماری کانیبالیسم

۱ – ژنتیک 

کلاس مدیترانه ای و نژاد گلهورن حساس ترین کلاس و نژاد بد بروز کانی بالیسم هستند.

هرچقدر میزان تخمگذاری نژادی بالاتر باشد نسبت به کانی بالیسم حساس تر است

و نژادهای با رنگ سفید حساسیت کمتری نسبت به نژاد رنگ قهوه ای دارد.

۲ – سن 

سن اصلی ترین عامل در بروز عارضه کانی بالیسم است.

بیشترین میزان این عارضه در محدوده سنی ۲۰ تا ۵۰ هفته اتفاق می افتد.

۳ – جنس 

بیشترین میزان کانی بالیسم در جنس ماده رخ می دهد  و ثابت شده است

که نگه داشتن خروس در مجاورت مرغ بعد از سن بلوغ از بروز این عارضه جلوگیری می کند. 

۴ – تغییرات هورمونی 

تغییرات هورمون های جنسی شامل استروژن و پروژسترون و هورمون های استرسی که در محدوده سنی ۲۰ تا ۵۰ هفته بیشترین را دارد باعث بروز این عارضه می شود.

۵ – نور و ترانسمیتورها 

بالا بودن میزان نور ، آدرنالین و پائین بودن میزان سروتونین و دوپامین موجب افزایش عارضه کانی بالیسم در گله ها می گردد.

۶ – تاریخچه گله مادر 

جوجه هایی که مادر آنها در شرایط بهتری در گله قرار داشته اند

و کمتر مورد تهاجم قرار گرفته اند کمتر در معرض کانی بالیسم قرار می گیرند ،

جوجه های که در هچری بیش از دو ساعت نور دیده اند و یا میزان شدت نور بالاتری دریافت کرده اند

و یا از مادر مصنوعی برای گرم کردن آنها استفاده شده است ، بیشتر در معرض این عارضه قرار دارند.

۷ – تغذیه 

اگر به هر دلیلی پرنده گرسنه بماند و برای دستیابی به آب و دان با پرندگان دیگر نزاع نماید

و یا دان پلت تغذیه نماید میزان بروز کانی بالیسم در گله افزایش می یابد.

از نظر کیفی فقر متیونین و نمک ( عناصر سدیم و کلر ) و همچنین کمبود کلسیم و فسفر جیره می تواند

باعث افزایش این عارضه در گله شود. 

اگر انرژی جیره کم باشد پلت لاغر بوده و مستعد کانی بالیسم می شود و اگر انرژی دریافتی زیاد باشد ،

این انرژی به شکل چربی ذخیره می شود و زمان تخم گذاری را طولانی تر می کند

که این افزایش بازده زمانی باعث برانگیخته شدن حس کنجکاوی سایر مرغان و نوک زنی در گله می شود.

کمبود میزان پروتئین جیره مخصوصا در سن حساس ( ۲۰ تا ۵۰ هفتگی ) گله را مستعد به کانیبالیسم می کند .

به همین دلیل در این سن هیچگاه میزان پروتئین را کمتر از ۱۵% محاسبه نمی کنیم .

سه اسید آمینه به صورت کاملا مستقیم با بروز و شیوع بیماری کانیبالیسم (خودخوری) رابطه دارند.

  • اسید آمینه تریپتوفان که در تولید هورمون سروتونین نقش دارد. 
  • فنیل آلانین که در تولید هورمون دوپامین نقش دارد.

اسید آمینه میتیونین که در گله ها بیشتر کمبود میتونین دیده می شود و با تجویز آن گله رو به بهبود می رود.

۸ – الکتوپارازیت ها 

الکتوپارازیت ها یا همان انگل های خارجی ماکیان مانند Red mite و … باعث کمبود مواد مغزی در بدن پرنده می شود

و سپس باعث ایجاد خارش شده که همین خارش استرس زا بوده و منجر به بروز عارضه می شود.

۹ – سیستم زندگی 

پرندگان در قفس بسیار حساستر از پرندگان در بستر هستند.

تهویه نامناسب منجر به افزایش دمای سالن ، افزایش رطوبت ، افزایش گاز آمونیاک در سالن می شود

که همین عوامل باعث ایجاد استرس و افزایش نوک زنی در گله می شود.

۱۰ – نور دهی 

طول نوردهی فقط در زمان قبل از بلوغ باعث افزایش کانیبالیسم می شود

ولی بعد از بلوغ تاثیری در بروز این عارضه ندارد ولی شدت نوردهی در همه ی سنین تاثیرگذار است .

همواره این عارضه در طبقات بالاتر بیشتر دیده می شود که بدلیل نزدیک بودن به منبع نوری است .

شدت و میزان نور در مرغ تخمگذار بر اساس اصول پرورش واریته های مختلف و در نظر گرفتن شرایط محیطی و اقلیمی جهت مراحل پرورش و تولید تنظیم می گردد.

۱۱ – نوک چینی 

انجام نوک چینی در گله از بروز این عارضه جلوگیری می کند ، بهترین زمان های نوک چینی ، یک روزگی ۷ تا ۱۰ روزگی و شش هفتگی است که از بین این سه زمان بهترین سن ۷ تا ۱۰ روزگی است.

۱۲ – تراکم بالا 

به ازای هر پرنده مقدار فضایی متناسب با سن گله باید در دسترس باشد که ۲ هفته ابتدایی :

۱/۴ فوت مربع است و کم شدن این میزان باعث افزایش بروز این عارضه می شود.

 در بروز عارضه کانی بالیسم عوامل دیگری مانند کمبود آشیانه های تخمگذاری و یا پر نور بودن اطراف آشیانه و نگهداری و پرورش گونه های مختلف با سنین و رنگ های متفاوت اثرگذار است.

درمان کانیبالیسم

با توجه به فاکتورهای مختلف و اثرات هرکدام در مستعد شدن و بروز کانیبالیسم یا استفاده از منابع پروتئین ،

اسید آمینه ، مواد معدنی ، الکترولیت و برخی از ویتامین ها نسبت به کنترل کانیبالیسم و عوارض آن اقدام می گردد.

همچنین عوامل مدیریتی مانند نور ، تراکم ، تغذیه نیز در صورت لزوم اصلاح می گردد.


 

اشتراک
اطلاع از
guest
53 دیدگاه
قدیمی ترین
جدیدترین بیشترین رای داده شده
بازخوردهای داخلی
نمایش تمام نظرات
محمد گوشه
محمد گوشه
1 سال قبل

سلام
ببخشید به جوجه یه هفته ارد نونوایی بدم خوبه؟
تا یه هفته بشون ارد ذرت دادم
الان دارم بشون ارد گندم ماله نونوایی میدم

Mj.seraj
Mj.seraj
1 سال قبل

سلام
دوپامین و روتونین کانی بالیسم را کاهش میدهد یا افزایش؟

علی روزبهانی
علی روزبهانی
1 سال قبل

سلام وقت به خیر
ببخشید یکی از مرغ های ما چند تاشون پر کنده هستند کاملا معلومه مرغ های دیگه میزنن یکی هم داخل بدنش سوراخ شده، یعنی بال مرغ که بالابره سوراخه دیده میشه کاملا دیده میشه رفته داخل، پاش هم شل هست. سر یه پا به زور وایمیسته میخواد راه بره لنگ لنگ راه میره غذا خوب میخوره دون ای سبزی چند روز هم بهشون پودر استخوان دادم با گوشت ، تخم مرغ هم فکر نکنم بزارن.
راستی چرا مرغ های ما تخم نمیزارن؛ میزارن اما یه روز در میان دو روز درمیون یا حتی همونی که پا هاش خرابه بدنش سوراخ لنگ لنگ راه میرسه نژادش گلپایگانی هست ممنون میشم بگید چی بهشون بدم تا تخم بزارن اونم خوب شه لطفا اسم دون رو بگید؟

مصطفی
مصطفی
1 سال قبل

سلام وقت به خیر
درمان این بیماری بد(خود خوری)چیست؟

حمید
حمید
1 سال قبل

سلام من ۳تا جوجه غاز ۱۵ روزه دارم یکی شروع کرده دم اون نیکیارو نوک میزنه زخم میکنه خواستم ببینم چاره ای درمانی براش هست یا نه ؟

عبدالرضا شیبانی
عبدالرضا شیبانی
11 ماه قبل

سلام
من یه جوجه مرغ صورتی از کنار خیابون خریدم. هر روز بهش چلوکباب می دم. ولی داره رنگ صورتیش به سفید عوض می شه. چرا داره رنگش عوض می شه، داره غصه می خوره یا مریضه

وحید
وحید
11 ماه قبل

سلام .قو غاز های من به این بیماری مبتلا شدن و با ویتامین ها تونستم درمانشون کنم تقریبا. ولی بخاطر پر هایی که خراب شدن نمیتونم بفروشمشون چون نژاد تزیینی هستن. پر هاشون رو چطوری میتونم درمان کنم. راهنماییم کنید لطفا. مرسی

افسانه یوسفی
افسانه یوسفی
11 ماه قبل

سلام مرغ و خروس و بوقلمون دارم فقط پر همو میخورن انقد خوردن که کچل شدن چیکار کنم؟

صفری
صفری
10 ماه قبل

ما تعدادی بوقلمون ۳ماهه داریم چند روزی به همدیگه نوک میزنن دیروز یکیشونا کشته بودن چ کار کنیم ممنون میشم راهنمایی کنید

صفری
صفری
10 ماه قبل

اونجایی ک دونه میخریم ادم مطمئنی ،دونه هاشونا استاندارد میگیریم.

باقری
باقری
10 ماه قبل

سلام برای جلوگیری از پر خوردن غاز از اردک چیکار باید کرد؟
ما فقط یه غاز و دوتا اردک کوچیک داریم تو پشت بام هستن

باقری
باقری
10 ماه قبل

همیشه دارن خیلی نمیخورن منتهی به سبزیجات و خیار و کاهو علاقه دارن ،
از کجا باید تهیه کنم؟
یعنی به مغازه دار بگم دان کلسیم دار میخوام؟

علیرضا پورفرزانه
علیرضا پورفرزانه
10 ماه قبل

سلام داروی کانی بالیسم در داروخانه چی هستش؟
موارد دارویی وتغذیه ای رو راهنمایی بفرمایید؟
موارد مدیریتی رو مطالعه کردم اگر دارویی هم باید بدونم راهنمایی بفرمایید؟

پوریا مالمیر
پوریا مالمیر
9 ماه قبل

سلام وقتتون بخیر مطالب خیلی خوب بود من ۳۰۰تا گل پایگان گرفتم که جای ۲۰۰تا رو دارم یعنی ۲۰متر ۔ خوراک به دلیل اشنا نبودن با روش نگهداری به این مشکل خوردم خوراک ذرت کندم ماشه و گونه ۔ میدم ولی کفایت نمیکنه و ظعیفه الان شروع کردن به نوک زدن به هم و خیلی بقیه رو اذیت میکنن نور هم رعایت نکردم ایا دامپزشک باید بیارم یا مقدار دانشونو سویا و نمک و املاح معدنی اضافه کنم بسه ۔ الان نور لامپ قرمز وصل کردم ولی کفایت نمیکنه ۔ و توپ قرمز هم انداختم ۔ یه مدت توی فضای باز گذاشتم اروم شدن ولی باز شروع کردن

هانیه ابراهیمی
هانیه ابراهیمی
9 ماه قبل

سلام.ما چنتا جوجه اردک داریم که جدیدا میبینم کرک و پر همدیگر میخورن (یکماهه و دوماهه هستن)

محمد شریفی
محمد شریفی
9 ماه قبل

با عرض سلام و خسته نباشید خدمت جنابعالی ؛خواهر کوچکی دارم که به مرغ ها یونولیت داده
می خواستم بدونم این کارش چه نتیجه ای داره
و اگر مشکلی داره برای حلش چه کار باید کرد؟

محمد اکبری
محمد اکبری
8 ماه قبل

سلام ببخشید یک مرغ داریم که پرهای بقیه مرغهارو میکنه و میخوره حتی شده پرهای مرغهای دیگه رو هم کاملا کنده
چطور میشه از این کارش جلوگیری کرد؟

سید مجید میری
سید مجید میری
8 ماه قبل

بنده حدود ۵۰ مرغ تخم گذار دارم و حدود ۲هفته هست درگیر خود خوری شده اند برای درمان باید چه اقدامی انجام شود؟

حمید
حمید
7 ماه قبل

سلام مرغ من پرهای خودشو داره میکنه چیکار باید بکنم

محمد
محمد
7 ماه قبل

با سلام
بنده یه مرغ مشکی ۸ ماهه دارم که یکی دو روزی هست به پرهای نرم و کنار رون پرنده های دیگم مخصوصا اونایی که قهوه ای هستن نوک میزنه و گاهی هم پر میکنه و میخوره
نور و دمای محیط که هوای ازاد سقفدار هست و تعداد پرنده هامم زیاد نیست نسبا به مساحت
تقریبا سه هفته هم هست گندم میدم بهشون ، کاهو و سبزیجات هم میخورن
مولتی ویتامینم میدم بهشون تا دیدم این علائمو شروع کردم به دادن کلسیم و فسفر و …
الانم پرنده رو تنها گذاشتم تا ببینم چی میشه گاهی هم پاشو میبندم میژارمش جلو افتاب
به نظرتون چیکار کنم تا خوب شه ؟ممنون میشم راهنماییم کنید دلم برا حیوون میسوزه

محمدرضا فتحی
محمدرضا فتحی
6 ماه قبل

سلام
ما هشت تا مرغ داخل انباری داریم که یکی از آنها پر خود و بقیه مرغ هارو میکنه
میخواستم ببینم راه درمانش چیه؟

یوسف علی تبار
یوسف علی تبار
6 ماه قبل

سلام من می خوام ۶۰۰عدد جوجه گلپایگانی بخرم باید از ابتدا چی کار کنم که در گیر این مسله نشوند باید چه نکته ای را باید رعایت کنم داخل بستر هم هستن و میخواهم بعد یک ماه داخل باغ رها کنم و چه غذایی بدهم ممنون میشم کمکم کنید؟

اسماعیل
اسماعیل
6 ماه قبل

سلام.من مرغ و خروس لاری دارم یکی از مرغ هام پرهای ناحیه گردن خروسم رو می خوره نمک هم می دم انگار هیچ تاثیری نداره ممنون میشم راهنمایی کنید مطالب سایت رو هم خوندم ولی این مشکلات رو ندارم من

داود حق شناس
داود حق شناس
5 ماه قبل

با سلام
روز بخیر
من جوجه مرغ دارم که خودخوری دارن علتش چیه برای درمان باید چیکار کنم

ثالثی
ثالثی
5 ماه قبل

سلام ببخشید من دوتا جوجه رنگی گرفتم بعد دو روز امروز شروع کردن به نوک زدن به ناخن های پای همدیگه توی قفس هم نگهشون میدارم لطفا بگید چکار کنم که تشدید نشه و چجوری ازشون نگهداری کنم هم شرایط نگهداری شون و هم چیزایی ک باید بدم بهشون برای تغذیه….

ملیکا ثالثی
ملیکا ثالثی
5 ماه قبل

سلام خسته نباشید من دوتا جوجه رنگی گرفتم امروز میبینم شروع کردن به نوک زدن به ناخن های پای همدیگه وقتی سرچ کردم متوجه شدم که این کار ناشی از بیماری کانیبالیسم هست چکار کنم که بدتر نشن چون امروز تازه این کارو کردن…

اکرم کرمپور
اکرم کرمپور
5 ماه قبل

سلام دم مرغ هاروآیااشکال داره بکنیم؟

مهتاب عشقی
مهتاب عشقی
1 ماه قبل

سلام جوجه کلاغ پاشکسته پیدا کردیم ، در طی مراحل درمان شروع کرده به بوک زدن و زخمی کردن انگشتان و ناخن پا تا جایی که یکی از ناخن ها از پا در حال جدا شدن است، دامپزشکی ۳ بار مراجعه کردیم درمانی نکردند، الان ۱ ماه شده پای شکسته خوب شده پای دیگر به دلیل آسیب انگشتان نمی تواند شاخه را بگیرد و آماده رها کردن نیست. کلسیم و داروی تقویتی خریداری کرده ایم ، میتونید راهنمایی کنید.

حسین محمدی
حسین محمدی
1 ماه قبل

سلام وقت بخیر
یه سوالی داشتم ، یک هفته ست دوتا جوجه رسمی گرفتم امروز از ظهر یکی از این جوجه ها مدام به پشت اون یکی نوک میزنه بطوریکه مقعدش خونریزی کرده و برآمده شده و مدام باهاش میجنگه و پرهای پشت دمش رو میکنه بیزحمت راهنماییم میکنید که چیکار باید بکنم چون سروصداشونم خیلی زیاد شده

علی بذلی
علی بذلی
29 روز قبل

با سلام
مرغ ها همدیگرو میخورن نوکشون رو می خوام بچینم و برای درمان خروسی که مقعدش زخمی هست چیکار باید انجام بدم
تشکر